Bu
hareketler okyanus tabanlarında başlar. Dış kuvvetlerin etkisiyle aşındırılarak
okyanus tabanlarında biriken tortul tabakalar birbirine doğru hareket eden
levhalar arasında kalarak sıkışırlar. Sıkışma sonucundakıvrılma
ve yükselme
olur. Böylece kıvrım dağları oluşur. Kıvrılma ile yükselen
yere Antiklinal,
çukurlaşan yere de Senklinal
denir.
Dünya üzerindeki
başlıca kıvrım dağlarıAlp-Himalaya
kıvrımları ile Amerika kıtasının
batısındaki Kayalık
ve And
dağlarıdır.
Türkiye’deki
dağların büyük bir kısmı III.
zamanda Alp-Himalaya
kıvrımları ile oluşmuştur. Bunlar kuzeyde Kuzey
Anadolu Dağları ve güneyde Toros
Dağlarıdır.
Orojenezle kıvrılma
özelliği taşımayan sert tabakalar da kırılır.
Bu kırılma yerlerine Fay (kırık hattı) hattı denir. Fay hattı boyunca
yükselen yerlerehorst,
çöken yerlere de graben
denir.
Dünyanın en
uzun graben çukurluğuDoğu
Afrika’da Mozambik sınırlarından başlar,
YurdumuzdaHatay çukurluğuna
kadar uzanır (5000 km). BurayaRift
Vadisi denir .
Türkiye’de
Horst ve Graben oluşumu en fazlaEge
Bölgesi’nde görülür.
Grabenler:
Bakırçay , Gediz, B. Menderes, K. Menderes ve Amik ovası (Hatay) dır.
Horstlar:
Madra dağı, Yunt dağı, Bozdağlar, Aydın dağları ve Menteşe dağlarıdır.
Orojenez
sonucunda fay hatları
da meydana gelir. Yurdumuzda
oluşan başlıca
fay hatları
Kuzey
Anadolu Fay Hattı:
Güney Marmara’dan başlar ve Kuzey
Anadolu dağlarının
güneyini takip ederek, Van Gölünün kuzeyine
doğru uzanır.
Güney
Anadolu Fay Hattı: Hatay’dan başlar,
Güneydoğu
Torosları takip
ederek, Van gölünün güneyine doğru uzanır.
Batı
Anadolu Fay Hattı: G.Marmara’dan
başlar ve Ege